De oprichting van de maatschap

Het oprichten van een maatschap moet een bewuste keuze zijn. Als overdrager en opvolger moet u elkaar vertrouwen, met elkaar kunnen samenwerken en elkaar de ruimte kunnen geven. Is dat het geval  dan kan de stap gezet worden naar de oprichting van de maatschap.

U gaat samenwerken. De samenwerkende personen worden “maten” genoemd. De inbreng van de maten kan bestaan uit arbeid, geld en/of goederen. De verplichtingen naar elkaar toe worden vastgelegd in een maatschapsovereenkomst. De volgende artikelen verdienen in het bijzonder de aandacht.

Inbreng

Bij de inbreng maakt men onderscheid tussen roerende en onroerende zaken.

Inbreng roerende zaken

De inbreng van  roerende zaken vindt in het algemeen plaats in juridische eigendom. Dit betekent dat overdrager en opvolger gezamenlijk eigenaar worden van onder andere  de veestapel, de voorraden en het machinepark.

Inbreng onroerende zaken

Bij de inbreng van onroerende zaken, onder andere landerijen en gebouwen, wordt er onderscheid gemaakt in:

Inbreng in gebruik en genot

Dit is de meest eenvoudige vorm van een maatschap. De onroerende zaken (de landerijen en de gebouwen) worden in gebruik en genot gegeven aan de maatschap en blijven volledig eigendom van de overdrager. De onroerende zaken behoren tot het persoonlijk bedrijfsvermogen van de overdrager.

Inbreng van economisch eigendom

Deze maatschapsvorm gaat verder dan de maatschap met inbreng in gebruik en genot. De onroerende zaken blijven bij deze maatschapsvorm ook juridisch in eigendom bij de overdrager. Het verschil met de inbreng in gebruik en genot is, dat de opvolger meedeelt in de waardeveranderingen van de roerende en onroerende zaken die tijdens de duur van de maatschap ontstaan.

Inbreng van juridisch eigendom

Dit is de meest vergaande vorm van samenwerking. De opvolger wordt niet alleen mede-eigenaar van de roerende zaken, maar ook van de onroerende zaken. Evenals bij de maatschap met economische inbreng, is een waardering van de onroerende zaken nodig. De regeling voor de stille reserves is bij de juridische inbreng hetzelfde in economische eigendom.

Verpachten van het bedrijf aan de maatschap

Bij deze vorm verpachten de ouders de onroerende zaken aan de maatschap. Dit heeft tot gevolg dat de overdrager enerzijds verpachter en anderzijds met de opvolger samen, pachter is  van de onroerende zaken. Evenals bij de inbreng in gebruik en genot en de inbreng van de economische eigendom blijven de onroerende zaken volledig in eigendom bij de overdrager.

Winstverdeling

De maten kunnen via de winstverdeling aangeven op welke wijze zij het behaalde resultaat willen verdelen. Het is bijvoorbeeld mogelijk om vooraf een rentevergoeding over het aanwezige kapitaal in de maatschap te geven. Ditzelfde is mogelijk voor de extra arbeid die één van de maten inbrengt. Daarnaast kan bij de inbreng van het gebruik en genot van onroerende zaken een vergoeding uit de winst worden verstrekt. De resterende winst wordt gewoonlijk conform de arbeidsinbreng verdeeld.

Beëindiging maatschap

Bij het beëindigen van de maatschap wordt in de meeste situaties het bedrijf door de opvolger overgenomen en voortgezet. Indien gewenst, kan in de maatschap een regeling omtrent deze toekomstige voortzetting worden opgenomen. Deze regeling bestaat  onder meer uit een recht op voortzetting met daaraan gekoppeld de levering van zaken. Bij het ontbinden van de maatschap moet bij alle vormen van inbreng van de onroerende zaken nog de levering plaatsvinden.