Uitbuiting van werknemers wordt in 2012 fors aangepakt door de nieuwe dienst Inspectie SZW. Daarin gaan de drie diensten Arbeidsinspectie, de Inspectie Werk en Inkomen (IWI) en de Sociale Inlichtingen- en Opsporingsdienst (SIOD) op.
Uitbuiting
Bij uitbuiting gaat het vaak om ernstige overtredingen, zoals ongezond en onveilig werken, betaling onder het minimumloon, zwart betalen en het inhouden van identiteitspapieren. De focus bij de aanpak van deze vorm van georganiseerde criminaliteit komt te liggen op de ‘faciliteerders’, zoals stromannen, werkbemiddelingsbureaus en boekhouders die geld witwassen. Zij zijn de schakel tussen de illegale en legale wereld.
Uitkeringsfraude en arbeidsomstandigheden
Naast uitbuiting zijn andere speerpunten het bestrijden van uitkeringsfraude en van onveilig, ongezond en illegaal werk. De controles op illegaal werk vinden plaats in een aantal sectoren: de land- en tuinbouw, bouw, schoonmaak- en uitzendbranche, horeca, detailhandel en autobedrijven. Ook gaat de inspectie in 2012 controleren bij werkgevers die buitenlandse studenten, stagiairs en kennismigranten laten werken. Door de eigen gegevens te leggen naast die van de Belastingdienst, het UWV en de Immigratie- en Naturalisatiedienst, krijgt de inspectie een beeld van de bedrijven waar mogelijk overtredingen plaatsvinden.
Bedrijven die de wet overtreden, kunnen hogere boetes krijgen en in het uiterste geval worden stilgelegd. Bij bedrijven die zich wel aan de regels houden, gaat de inspectie minder vaak langs. Die krijgen twee jaar lang geen bezoek meer. Dit geldt alleen niet voor ondernemingen die werken met grote hoeveelheden gevaarlijke stoffen en bedrijven waar ongevallen zijn gebeurd of waarover klachten zijn ingediend.
Onveilig werken
Een ander focuspunt zijn bedrijven waar aanhoudend onveilig wordt gewerkt. De inspectie houdt een aantal sectoren scherp in het vizier, waaronder de asbestbranche. Uit eerdere controles blijkt dat bedrijven in deze sector het niet zo nauw nemen met de regels.
Publieke functies
Een ander aandachtspunt is de agressie tegen werknemers met publieke functies, zoals ambulancepersoneel en werknemers in de kinderbescherming. De inspecteurs gaan bekijken of werkgevers hun mensen voldoende beschermen tegen agressieve cliënten of omstanders. Uitgangspunt voor de controles is een nieuw stappenplan voor een goed beleid tegen agressie. Organisaties kunnen via internet (www.zelfinspectie.nl) zelf nagaan of hun aanpak hieraan voldoet of hoe ze dit kunnen verbeteren.